Web 2.0, İnternet sitelerinin bilgi barınağı olmasından işleyen platformlara taşınmasına ve İnternet programlarını son kullanıcılarına hizmetine, kullanıcıların bir bilgi ya da uğraşı paylaşıp tekrar kullanmasına, gelişmiş organizasyon ve kategorilendirme, ve İnternetin ekonomik değerinin yükselip alçalmasını da tanımlayabilir.
Web 2.0 ilk olarak kullanıldığında, sosyal ağ sitelerini; blog ve vikileri temsil ediyordu. Web 2.0 ın bizlere kazandırdığı yeniliklerden biri de Etiket Bulutudur. Etiket Bulutu oluşturmak için bloglara, resimlere ve hatta forum lara etiketler yapıştırarak daha sonradan başka kullanıcıların bu yazılara ulaşmasını sağlamaktır.
İlk Web 2.0 konferansında ise;
Tim OReilly ve John Battelle Web 2.0 prensiplerini şöyle sıraladı: Bir platform (düzlem) olarak İnternet. Verilerin üstün gücü. Katılım mimarisi ile ağ etkileri. Açık kaynak gelişimi. İçeriğin ve servis sendikasının hafif yük getiren işletme modelleri. Programların benimsenme döneminin sonları. Tek bir aletin üstündeki yazılımlar. İlk benimsenenler tarafından kolayca alınabilmesi. Tim OReilly in verdikleri örnekler ve şirketler bu ilkeleri kısmen kabul etmiş ve Web 2.0leşmişlerdir. Kabul edenler güçlerini neredeyse tamamen insanlarla ilgili ilişkilerinden ve onların yaptırımlarından alırlar. Kademeleri de çevirim içi ve çevirim dışı özelliklerine değindir.
3. Kademede Web 2.0 kullananlar, çevirim dışı iken kullanışlı olmayan sadece çevirim içiyken kullanılabilenlerdir. Bunlar : Vikipedi, eBay, Skype, Youtube, craigslist, del.icio.us, dodgeball, ve Adsense gibi sitelerdir. 2. Kademede kullananlar çevirim dışı da hizmet edebilenler ancak çevirim içi avantajlarını kullananlardır. OReilly bu kademeye örnek olarak Flickrı örnek göstermiştir.
Googledan Sergey Brin Web 2.0 konferansında1. Kademede programlar ise çevirim dışı da kullanılabilen ama özelliklerini çevirim içiyken kazanabilenlerdir. OReilly buna örnek olarak Google Docs & Spreadsheets ve iTunesu vermiştir. 0. Kademede ise çevirim dışı da hizmet edebilenlerdir. Buna örnek olarak OReilly MapQuest ve Google Maps gibi haritalandırma programlarını göstermiştir. Ancak, kullanıcıların da katılımlarını kabul edenler 2. kademede gösterilebilir. (Google Earth gibi) İnternet sitesi odaklı olmayan, email, Anında mesajlaşma ve hatta telefon gibi uygulamalar da Web 2.0 internet hiyerarşisi içindedir.
Türkiyede Web 2.0
Türkiyede Web 2.0 iki ayrı açıdan katkı almıştır. Web1.0dan Web 2.0 dönemine kalan ve popülerliklerini devam ettiren siteler, bunlar Ekşi Sözlük, Zurna.com gibi sosyal siteler. Ve de Web 2.0 zamanında ortaya çıkan yeni siteler. Bunların arasında da Yonja.com, Bildirgec.com, Blogcu.com sayılabilir. Daha sonraları da Web 2.0 projelerinin artmasıyla, Web 2.0 haberciliği de popülerleşti. Internet girişimleri adına bir çok örnek teşkil edecek projeler gerçekleştirilirken özellikle 2006 yılı sonrasında Türkiye pazarına yurtdışındaki yatırımcıların ilgisi artmıştır. Webrazzi ve Web Girişim vasıtasıyla yeni web 2.0 girişimleri ve trendler takip edilebilmektedir.Türkiye Coderleri Arasında Batuhan ALHAN, Bayar Şimşek, Gibi Tanınmış İsimlerde Bulunmaktadır.
Web 2.0 dünyasında Türkler
Türkiyeye yönelik websitesi yapanlar dışında, yurt dışındaki önemli projelere imza atan Türkler de Web 2.0ı etkilediler. Googleun sahip olduğu Orkut.com sitesinin yapımcısı bir Türk. Bunun dışında Silikon Vadisi de risk yatırımcıları, girişimciler ve blogcular da mevcut. Özellikle son dönemde Gittigidiyor.com - eBay.com, Cember.net - Xing.com gibi ortaklık ve anlaşmalar ile daha hızlı ilerleyen sektörde melek yatırımcılar oluşurken diğer taraftan Golden Horn Ventures gibi Venture Capital firmaları da kuruldu....
Teknolojisi
Web 2.0ın karmaşık ve evrim geçiren teknolojinin şemasında hizmet sağlayıcı programları, içerik sendikaları, ileti gönderme iletişim kuralları, tarayıcıların için eklemeler ve yamalar, ve kullanıcı programları bulunmaktadır. Bu farklı ama birbirine bağlı yaklaşımlar Web 2.0a bilgi depolama, yaratım, ve yayılma olanaklarını daha önceden İnternet sitelerinden beklenenden çok daha detaylıca yapabilmektedir.
Web 2.0 internet sitesi genelde bir takım teknikleri içerebilir:
Web 2.0 ile ilgili gelişimler
İnternet bazlı programlar ve masaüstleri
AJAXın zengin kullanıcı tecrübesi İnternet sitelerinin kişisel bilgisayarlarda yazım, işlem, sunum, WYSISYG ve viki sitelerinin birçok özelliğini bilgisayarla yapmalarını sağlamıştır. Halen diğer siteler proje yönetimi özelliklerini de kullanmaktadır. Java bir sitenin video sunumu yapmasına yardımcı olmuştur, Google bu konuda en tanınmış sitelerden biri olan Writelyi de satın almıştır. 0pp Birçok tarayıcı bazlı işletim sistemleri ya da çevirim içi masaüstleri de böylelikle oluştu. Temel olarak masaüstü programı olarak çalışmakta, tam olarak işletim sistemi olarak çalışmamaktadır. Bu servisler kullanıcıların işletim sistemi kullanır gibi kişisel bilgisayar ortamına benzer tecrübe edinmesine yardımcı olmuştur. Bunların karakteristikleri herhangi bir modern tarayıcıda kullanılabilmektedir.
Birçok İnternet tabanlı programlar İnternetin 1997 ile 2001 arasında şişmesi döneminde ortaya çıkmış ardından yokolmuştur, böylelikle önemli olan birçok kullanıcıya ulaşma görevini yitirmişlerdir. 2005de WebEx tanınan bu sitelerden Intranets.comu satın almış, ödediği meblağ da altı yıl içerisinde toplam aldığı yatırıma yakındır.
RIA
Ajax, Adobe Flash,JavaFX,Flex, Silverlight ve OpenLaszlo gibi RIA teknikleri kullanıcıların tarayıcılarla yaşadığı tecrübeleri geliştirmektedir. Bu teknolojiler bir sitenin içeriğini kullanıcılardan aldığı talep doğrultusunda anında tüm siteye taşıyabilmektedir.
Sunucu programları
Web 2.0 RIA işlemleri İnternet sunucularının mimarisi üzerine kurulur ve beraberinde kullandığı programlar üzerinedir. Dinamik içerik yönetimi sunumu sendikasyondan daha farklıdır, ancak internet hizmetleri daha çok veritabanı ve işletim desteğine bağlıdır, ve intranetin işleyişine oldukça benzer. Satıcı yaklaşımları ise, genel sunucu yaklaşmasıdır ve birçok tek sunucu platformunun görevini üstlenir, ya da sunucunun eklenti yaklaşımı vardır bu da standart yayınlama yöntemlerini gelişmiş API arayüzleri ve diğer yöntemleri kullanır.
Kullanıcı programları
Web 2.0 in fazladan özellikleri kullanıcılara sunucuların veritabanındaki dosyalar üzerinde çalışmasına izin vermiştir. Bu bazen HTML sayfasında da olabilir, Javascript ile de olabilir, Java ya da Flash ile de olabilir. Bu metodlar sayesinde kullanıcılar sunucuların yükleme beklemeleri azalmıştır.
RSS
RSS sayesinde alper Araç Çubuğu dan Vikipedi ve Ekşi Sözlük gibi sitelerdeki son değişiklikler görülebilir.
Web 2.0 ın evrimindeki ilk ve en önemli adım sitenin içeriğinin sendikasyona uğramasıdır. Standartlaşmış protokollerin son kullanıcılar için sitenin dosyalarının diğer işlevlerine yardımcı olabilir. Sitenin başka bir siteye, taracıyı eklentisine veyahutta masaüstü programıyla bağı oluşabilir. Bu protokoller RSS (oldukça kolay sendikasyon) olanakları vermiştir; RDF ve Atom da XMLe yaramıştır. FOAF ve XFN gibi özellikli protokollerde sitelerin özelliklerini çoğaltır ve son kullanıcıların site bazlı uğraşmasına izin verir.
Bu trendlerin gelişiminden dolayı, bu protokolerin bir çoğu gayrı resmi standartlarda mevcuttur.
İnternet protokolleri
İnternet iletişim protokolleri Web 2.0 nin iç sistemi için anahtar görev taşırlar. Büyük protokller REST ve SOAPu da içinde bulundurur.
- REST (Representational State Transfer) sunucudaki dosyaların HTTP kullanarak GET, POST, PUT ve DELETE komutlarını gerçekleştirmesini sağlar.
- SOAP ise XML mesajlarının POST komutunu kullanabilmesini ve sunuculardan gelen taleplerin kompleks ama tanımlanmış bir şekilde sunucuyu takip etmesini sağlar.
Her iki koşulda da API servise ulaşımı tanımlar. Çoğu zaman suncular kendilerine ait API ler kullanırlar, ama standard internet hizmeti sağlayan APIler (misal olarak bloglar) de kullanılmaktadır. İnternet hizmetleriyle de iletişim genelde herhangi bir XML formatında gerçekleşmektedir.
